Specialisme viert hoogtij bij restauratie monumentaal pand

Rijksmonument ‘Het Schip’ in Amsterdam is gebouwd in 1920 en het boegbeeld van ‘De Amsterdamse School’. Gebouwd als sociale woningbouwproject, huisvest het complex vandaag de dag nog steeds 81 huurwoningen. Vanwege het feit dat Het Schip monument geworden is, was een renovatie niet voldoende en werd er overgegaan tot restauratie.

Wat dat betekent voor het hang- en sluitwerk en raam- en deurbeslag, vernemen we uit de mond van Piet van Tilborgh, adviseur bij de Van Buuren Groep.

“We zijn voor de opdracht benaderd door Vastbouw. Men weet dat wij met passie ons werk doen en toegang hebben tot de meest exotische onderdelen als het erop aankomt”, opent Van Tilborgh het gesprek. “Elk onderdeel dat we vonden en aandroegen werd gecontroleerd door de commissie van monumentenzorg. Die heeft namelijk aan de hand van foto’s van het originele gebouw in kaart gebracht wat er wel en wat er niet toegepast mag worden. Het moest techniek van nu zijn, met het uiterlijk van toen.”

Het Schip
Dankzij de restauratie van Het Schip kunnen nog veel generaties genieten van de unieke bouwstijl.

Op zoek naar het juiste messing
“Alles wat buiten in het zicht zit, is van messing. Een behoorlijke klus was het, om dat allemaal te bemachtigen. We hebben er een flinke zoektocht opzitten”, aldus Van Tilborgh.
“Stel je even voor dat elke woning meerpuntssluitingen op de deuren heeft en dat beslag, klinken en leuningdragers allemaal perfect moesten passen, qua optiek. We hebben de hele wereld letterlijk afgezocht.”
Een huzarenstukje zijn de messing briefplaten, zo kenmerkend voor toen. “Deze briefplaten zijn oorspronkelijk voorzien van veren. De originele veren waren kapot of zoek, die hebben we derhalve op maat helemaal nieuw laten produceren. Alles functioneert daarmee weer net zo goed als de dag waarop ze voor het eerst in gebruik werden genomen.”

Niet alleen het uiterlijk maar ook de maatvoering van toen
De deuren van toen zijn beslist de deuren van nu niet meer, qua afmetingen. Van Tilborgh: “Dat leverde een extra uitdaging op. Naast al het hang- en sluitwerk, klinken en beslag optisch passend moesten zijn, moest alles ook nog eens de specifieke maatvoering van die tijd hebben. Geloof me, Verweij Houttechniek uit Woerden heeft elke deur afzonderlijk in handen gehad. We spreken hier over maatwerk op deurniveau.”

Het Schip
Typerende raampartijen geven de gevel een abstract karakter.

Zichtbaar succes
“Samen met collega Edwin Roeberts heb ik voor elk nostalgisch vraagstuk van Vastbouw een oplossing gevonden. Tot aan de messing knoppen toe, die de deuren sieren. De bedrijven die aan Het Schip gewerkt hebben, hebben een bewonderenswaardig plaatje neergezet. Voor Van Buuren was het extra leuk om daar onderdelen voor te mogen leveren. Dat alles mooi geworden is, bewijst het grote aantal internationale rondleidingen bij Het Schip. Bijna wekelijks vergapen zich daar groepen geïnteresseerden uit de hele wereld aan al het specialisme, onder leiding van Vastbouw”, zegt Van Tilborgh tot besluit.

Tekst: Jan Mol     Beeld: Van Buuren
Uitgelichte foto: Het boegbeeld van de Amsterdamse School huisvest mens en museum.